Ջերմուկից դուրս՝ ձոր տանող ճանապարհին, այժմ էլ մի հին մատուռ կա։ Երբ փոքր էր, տատն ամեն շաբաթ երեկո ոտքով էր իջնում այնտեղ։ Գնալուց միշտ լուռ էր: Մոմ էր վառում, աղոթում իր բաժին Աստծուն, յոթ կաթիլ ջուր հավաքում աղբյուրից ու քսում ցավացող ծնկներին։
Տատը չէր բացատրում՝ ինչու հենց յոթ։ Բայց մի օր, երբ սարը ծածկվել էր ամպով, իսկ քամին սառը հարվածում էր ուսերին, կանգ առավ ու շշնջաց.
— Գիտե՞ս՝ այս ջրի կաթիլները սովորական չեն։ Ասում են՝ ինձանից շա՜տ առաջ մի աղջիկ կար, ով իր սիրած տղային յոթ գիշեր շարունակ սպասում էր ա՜յ էն ժայռի գլխին։ Տղան չեկավ։ Յոթերորդ գիշերը աղջիկն ընկավ քարերին ու սկսեց լաց լինել։ Արցունքներն իջան, ու աղբյուր հայտնվեց։ Սարի ջուրը խառնվեց նրա ցավին։ Դրա համար ջուրը մաքրում է, բայց մի քիչ էլ հիշեցնում։
Լեգենդը մնացել էր հիշողության խորքում՝ որպես ինչ-որ խորը ցավով ծնված, բայց մեղմող մի բան։ Երեխայի համար հեքիաթ էր։ Մեծի համար՝ ճշմարտություն։
Տարիներ անց կրկին կանգնած էր մատուռի մոտ։ Քաղաքի աղմուկից հեռու տեղը ոչ մի բան չէր կորցրել։ Տատը չկար, մատուռը կար։ Ջուրը դանդաղ, ճշգրիտ կաթկթում էր։ Ափը պարզեց։ Յոթ կաթիլ, հենց յոթ։ Քսեց ծնկներին, ինչպես տատը։ Ութերորդ կաթիլը թույլ տվեց, որ մնա ափի մեջ։
Հանկարծ լսվեց քայլերի ձայն։ Մոտեցավ մի կին՝ սպիտակ թաշկինակով, աչքերից լույսն արդեն հանված, բայց խոսքի մեջ՝ խոր իմաստ։
— Տատիդ գիտեի, — ասաց նա։ — Մոմերը չէր, ջուրն էլ չէր, որ օգնում էր։ Հավատն էր, որ բերում էր նրան։ Իսկ յոթ կաթիլը… լեգենդից մնացած մի բան։ Լուռ աղոթք։ Միայն նրանք են աղոթում, ովքեր լռել են։
Հետո շշնջաց.
— Աղոթք չի մնացել մեջս։
Կինը բռնեց նրա ձեռքը.
— Ուրեմն պահիր կաթիլը։ Գուցե քո արցունքն էլ մի օր ջուր դառնա։
Քաղաք վերադառնալու ճանապարհին ձորը ծածկված էր մառախուղով։ Ամեն ծառ թվում էր՝ իրեն է նայում. ամեն քար հիշում է իր ոտնաձայնը։
Տանը՝ փակ սենյակում, ամեն ինչ նույնն էր՝ փոշոտ մոմեր, սրբապատկերներ… Նստեց սեղանի մոտ, հանեց մաքուր բաժակ ու ափի մեջ մնացած վերջին կաթիլը քամեց։ Ջուրը քիչ էր, բայց լույսը՝ շատ։ Ու երբ բացեց պատուհանը, ներս լցվեց նույն քամին, որ տարիներ առաջ էր փչում։
Այդ գիշեր մոմ վառվեց ոչ թե տատին հիշելու, այլ լեգենդը շարունակելու համար, որովհետև քանի դեռ ջուրը ցավ է հիշում, մարդը կարող է մոռանալ։
